Ҳеч ўйлаб кўрганмисиз - тарихда шунча паҳлавону куч қудрат эгалари ўтган- нега айнан…
Ҳеч ўйлаб кўрганмисиз - тарихда шунча паҳлавону куч қудрат эгалари ўтган- нега айнан Паҳлавон Маҳмуд инсонлар хотирасида қолиб, унга мақбаралар бино қилиб, номи абадий инсонлар хотирасида қолган?
Паҳлавон Маҳмуднинг асосий куч фалсафаси
Паҳлавон Маҳмуд нафақат жисмоний жиҳатдан кучли курашчи, балки теран фикрли файласуф ва тасаввуф шоири ҳам бўлган. Унинг фалсафаси руҳий куч, сабр, адолат ва камолотга интилиш каби қадриятларга асосланган. У нафақат танасини, балки руҳини ҳам тарбиялашга аҳамият берган.
Бир деганда ҳар қандай рақибни курагини ерга текказиш қудратига эга бўлган Паҳлавон асосий фалсафаси шу ишни қилмасликка ўзида куч топигда деб билган.
Паҳлавон Маҳмуд фалсафасининг асосий ғоялари:
1. Ҳақиқий куч жисмда эмас, руҳда
• Паҳлавон Маҳмуд жисмоний жиҳатдан бениҳоя кучли бўлган, лекин унинг ҳақиқий қудрати ақлий камолот ва қалб поклиги эди. У инсон нафақат душманини, балки ўз нафсини енгиши лозим деб ҳисоблаган.
2. Сабр ва матонат ғалабага олиб боради
• Унинг шеърларида сабр ва чидамлилик алоҳида ўрин тутади. Ҳақиқий қаҳрамон тақдир синовларига дош берган ва ҳаётнинг зарбаларидан синмаган инсондир.
3. Камолотга интилиш – инсоннинг олий мақсади
• Паҳлавон Маҳмудга кўра, жисмоний куч, агар у маърифат ва ахлоқ билан уйғунлашмаса, ҳеч қандай қадриятга эга эмас. Шунинг учун у инсоннинг ўз устида ишлаши, ахлоқий комилликка эришишини асосий мақсад деб билган.
4. Олижаноблик ва заифларга ёрдам бериш
• Унинг ҳақидаги ривоятларда адолатпарвар ва заифларни ҳимоя қилувчи қаҳрамон сифатида тасвирланади. У ўз кучини ҳеч қачон ёмонликка ишлатмаган ва ҳар доим ҳақиқат тарафида бўлган.
5. Руҳий эркинлик – энг катта бойлик
• Паҳлавон Маҳмуд ҳукмронлик ёки бойлик ортидан қувмаган. У руҳий озодлик, одиллик ва маънавий бойликни моддий дунё бойликларидан устун қўйган.
Ҳозирги кунда ҳам Паҳлавон Маҳмуд фалсафаси одамларга матонат, ҳақиқат ва руҳий куч муҳимлигини эслатиб турибди. Хивада жойлашган унинг мақбараси зиёратгоҳ сифатида қадрланади ва у адолат, жасорат ва маънавий комиллик тимсоли бўлиб қолмоқда.
Айтинг-чи, биз хозирда шундай буюк аждодларимизга мос кела оляпмизми? Ёки керак-керакмасга пулимиз, хокимиятимиз ёки кучимизни дарров пеш қилиб беҳудага ишга соляпмизми?
Паҳлавон Маҳмуд фалсафасининг асосий куч манбаи – жисмоний ва маънавий уйғунлик, сабр-тоқат, адолат ва инсон камолотидир.